Smart Money Concepts (SMC): Order Block ve Likidite Havuzları Nasıl Tespit Edilir?
Order block anatomisi, FVG, likidite süpürme, MSS ve OTE giriş protokolü — BIST ve kripto.
Order block ve likidite avı nedir?
Order block (OB), kurumsal emir birikiminin fiyatı itici harekete çevirdiği son karşıt yönlü mum bölgesidir. Likidite avı, eşit tepeler/dipler üzerindeki stop havuzunun süpürülmesidir. SMC, bu iki yapıyı FVG ve market structure shift (MSS) ile birleştirerek perakende likiditesinin nerede durduğunu haritalar.
BIST ve US likit enstrümanlarda 1H/4H/1D OB anlamlıdır; 1 dakikada her mum “blok” değildir. Isı haritası sektör likiditesini gösterir; ince payda OB teorisi uygulanmaz.
Bullish ve bearish OB anatomisi
Bullish OB: düşen (veya doji) mum, ardından güçlü yükseliş impulse. Blok aralığı o mumun yüksek–düşüğü, agresif trader gövdeyi (open–close) kullanır. Geçerlilik:
Bearish OB simetrik: son yükselen mum + düşen impulse.
$OB_{bull} \in [Low_{ref}, High_{ref}],\quad \text{giriş} \approx OTE_{0.62-0.79}(impulse)$
Mitigation: fiyat OB’ye döner, kapanışlar bloğun ortasını delmeden tepki. Orta nokta ($50\%$) kırılıp kapanırsa blok “mitigate edilmiş / zayıf” sayılır.
Mum gövdesi kuralı: gölgesi uzun, gövdesi ince ref mum zayıf OB’dir. Gövde, toplam aralığın %50+ ise emir yoğunluğu tezi güçlenir.
- Impulse en az 1 FVG bırakmalı.
- Impulse, önceki swing high’ı kırmalı (MSS) veya net kırılım niyeti göstermeli.
- OB, süpürülen likiditenin hemen altında/yanında olmalı.
Fair Value Gap (FVG) / dengesizlik
3 mumluk FVG (yukarı): mum 1 high < mum 3 low (ara boşluk). Aşağı FVG tersi.
$\text{FVG}_{up} = [High_{t-1},\ Low_{t+1}]\ \text{eğer}\ High_{t-1} < Low_{t+1}$
Fiyat mıknatısı: doldurulmamış FVG, ortalama fiyata dönüş eğilimi taşır. Kısmi doldurma (50%) sık; tam doldurma bloğu iptal edebilir.
Impulse içinde birden fazla FVG varsa en taze (CE — consequent encroachment / orta) ilk mıknatıstır. OB + FVG çakışması “konfluent bölge”dir; yalnızca FVG’de karşı trend alım, BIST gap günlerinde stop avıdır.
Canlı terminalde boşluğu fiyata işaretleyin; sinyaller momentum teyidi verir, FVG’nin yerini tutmaz.
Likidite süpürme ve MSS
Likidite havuzu: eşit tepeler (BSL — buy-side) veya eşit dipler (SSL — sell-side). Perakende stop’ları bu seviyelerin milimetrik ötesindedir.
Sweep: fitil havuzu geçer, gövde içeri kapanır. Bu, OB/FVG girişinin ön koşuludur. Sweep + gövdenin dışında kapanış = gerçek kırılım, tuzak değil.
MSS: sweep sonrası yapı kırılımı — bearish’te son higher low’un altına kapanış. MSS yoksa “OB” yalnızca destek çizgisidir.
Sıra: likidite alınır → MSS → premium/discount’ta OB’ye dönüş → OTE. Sırayı ters çevirmek, süpürmeden önce bloğa girmektir; sizi havuzun parçası yapar.
BIST açılışında endeks gap’i sweep üretir. İlk 10 dakikada OB çizmek yerine ısı haritası ile sektörün gerçekten akış alıp almadığına bakın.
OTE giriş ve risk tablosu
Optimal Trade Entry: impulse Fibonacci 0.62–0.79 bandı (bazen 0.705). Limit, FVG/OB kesişimine konur.
| Parametre | Muhafazakâr | Standart | Agresif | | --- | --- | --- | --- | | Teyit | Sweep + MSS + OB dokunuşu | Sweep + FVG | Yalnız FVG | | Giriş | 0.705–0.79 | 0.62–0.705 | Impulse %50 | | Stop | OB dışı + 0.25–0.5 ATR | OB low/high | Fitil dışı | | Hedef 1 | Karşı FVG / eşit likidite | 1:2 R | 1:1 ölçek | | Hedef 2 | Günlük OB / zıt havuz | 1:3+ | Runner | | Boyut | %0.25–0.5 risk | %0.5–1 | %1+ (önerilmez) |
Örnek: impulse 80→100, OTE 0.705 ≈ 85.9. Bullish OB 84–87. Limit 86, stop 83.2 (risk 2.8). Hedef 1:2.5 → 93. Hedef 2 eşit tepeler 100. R/R tablosu ATR genişlerse stop 83.2 yerine 82.5’e kayar; boyutu küçült.
İşlem yok koşulları: haber boşluğu, screenerde hacimsiz pay, heatmap’te sektör kırmızı ve sen tek kâğıtta bullish OB.
Heatmap ile yoğunluk
Bullsye ısı haritası SMC’nin “nerede işlem olacağı” sorusuna makro cevap verir:
1. Yeşil yoğun sektörde bullish OB’ler trend yönündedir. 2. Kırmızı sektörde bullish OB, karşı trend scalping’dir — stop dar, boyut küçük. 3. Tek kâğıt yeşil, sektör kırmızı: likidite illüzyonu; sweep daha derin olabilir. 4. Alarm: alerts ile OB seviyesine fiyat yaklaşınca grafik aç; bildirim emir değildir.
SMC, heatmap + hacim olmadan çizim koleksiyonudur. Kurumsal akış sektör rotasyonunda görünür.
Yanlış pozitifler
Backtest SMC’yi mum açılışından “görmek” look-ahead’dir. Kurallar bar kapanışında işlenir.
- Her pin bar OB değildir.
- Her gap FVG değildir (hafta sonu BIST gap’i yapısal boşluktur, 3 mum kuralı ayrıdır).
- Endeks şelalesinde tek pay MSS, beta’dır.
- Çoklu zaman çelişkisi: 1D bearish MSS, 15m bullish OB = karşı trend; boyut yarı.
Kontrol listesi
Vaka: sweep sonrası OTE
4H yükseliş 72.0 → 81.5, BSL 81.2. Fitil 81.7, gövde 80.4 (sweep). Sonraki bar 79.8 altındaki swing’i kapatır (MSS). Bullish OB 73.8–75.1, FVG 75.4–76.2, OTE 0.705 ≈ 74.8.
Limit 74.9, stop 73.4, risk 1.5. Hedef 1 78.6 (R≈2.5), hedef 2 81.2. Terminal seviyeleri; heatmap sektör yeşil değilse boyut yarı.
Başarısız vaka: sweep olmadan aynı OB. Fiyat 73.2, stop, sonra 82 — haklı ama erken kayıp. Erken giriş likidite havuzunun kendisidir. SMC’nin ölçülebilir iddiası: giriş, başkasının stop’unun alınmasından sonradır.
Order block, kehanet değil; duran emirlerin ve boşlukların haritasıdır. Likidite alınmadan girilen blok, avcının değil avın tarafıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
- Her talep bölgesi order block mudur?
- Hayır. OB, likidite süpürmesi veya FVG bırakan itici hareketi başlatan son karşıt yönlü mumdur. Rastgele destek çizgisi OB değildir.
- FVG doldurulmadan işleme girilir mi?
- Agresif giriş OTE’de FVG içine limit koyar. Muhafazakâr protokol, FVG’nin kısmen doldurulması ve MSS teyidini bekler.
- Likidite süpürme stop avı mıdır?
- Eşit tepelerin üstündeki stop havuzu sıkça alınır. Süpürme + kapanışın aralığa geri dönmesi, tuzak; kapanışın dışında kalması trend kırılımı olabilir.
- SMC BIST’te çalışır mı?
- Likit pay ve endeks vadeli daha temiz yapı verir. İnce payda OB gürültüdür. Heatmap ve hacim olmadan SMC ezoterik çizimdir.
Bullsye Araştırma Ekibi
BİST, kripto ve küresel piyasalar üzerine eğitim ve analiz içerikleri üreten editöryal ekip. İçerikler yatırım tavsiyesi değildir.